Ticker

6/recent/ticker-posts

Ad Code

Responsive Advertisement

Abantu 11 Batawe Muri Yombi Bari mu Mugambi wo Kugurisha Umutungo W’abandi Miliyari 1 Frw


 

Urwego rw’Igihugu rw’Ubugenzacyaha, RIB, rwatangaje abantu 11 barimo abagore batatu bafashwe ku wa 9 Werurwe 2026, bakekwaho uruhare mu bikorwa by’ubwambuzi bushukana. Aba bantu bari mu mugambi wo kugurisha imitungo itari iyabo, harimo ubutaka n’inzu, ifite agaciro ka Miliyari 1 Frw, bityo bikaba byari hafi kugera ku musaruro w’amafaranga menshi.

Nk’uko byatangajwe n’umuvugizi wa RIB, Dr. Murangira B. Thierry, aba bantu bafashwe ku bufatanye n’Ikigo cy’Igihugu gishinzwe Ubutaka, nyuma y’amakuru yizewe yatanzwe n’abaturage n’inzego zishinzwe iperereza. Iperereza ryagaragaje uburyo aba bantu bari bafite umugambi wateguwe neza, aho buri umwe yari afite uruhare rwe mu bikorwa by’uburiganya: uwiyitaga nyiri umutungo, uwiyitaga umwana w’umuzungura, ndetse n’umunyamategeko wiyitaga noteri wigenga wagiraga uruhare mu gutunganya inyandiko z’inyurabwenge.

Mu byo bakurikiranyweho harimo: gushyiraho umutwe w’abagizi ba nabi cyangwa kuwujyamo, kwiyitirira umwirondoro w’abandi, kwihesha ikintu cy’undi hakoreshejwe uburiganya, gukoresha inyandiko mpimbano, ndetse no gukora iyerezandonke mu buryo bw’uburiganya. Nubwo igihano gito cyahawe umuntu uwo ari we wese cyaba igifungo cy’imyaka ibiri, igihano kirashobora kugera ku myaka 15 ku bahamijwe ibyaha bikomeye birimo kugurisha umutungo utimukanwa w’abandi.

Abagore batatu bari muri iri tsinda bagiraga uruhare runini mu kwiyitirira abagore bagurishaga umutungo, bakiyita umugore cyangwa umugabo bitewe n’ubwoko n’agaciro k’imitungo. Muri iri tsinda kandi hari umunyamategeko akaba na noteri wigenga, wiyandikishaga inyandiko zemeza ko ihererekanyabubasha ry’imitungo ryakozwe mu buryo bwemewe n’amategeko, mu gihe mu by’ukuri ryari ibinyoma.

Iperereza ryagaragaje ko aba bantu bari bafite uburyo buhamye bwo gukorana, aho mbere yo kugurisha ubutaka cyangwa amazu, babanza gushaka amakuru ku mitungo yabo, bagakora inyandiko mpimbano mu mazina y’abayirimo, maze bagashyiraho uburyo bwo kuyigurisha ku buryo bwemeza ko amafaranga yishyurwa acungwa n’abo bari kumwe. Umugambi wabo wari ugeze kure, kuko bari bamaze kwishyurwa Miliyoni 200 Frw mbere y’uko bafatwa, amafaranga akaba yarahise agaruzwa aho yari yabitswe kugira ngo hataboneka ibimenyetso by’uburiganya.

Dr. Murangira B. Thierry yasabye abantu bose bagura imitungo itimukanwa kugira amakenga no gusuzuma neza inyandiko zayo. Yagize ati: “Abagura imitungo bakwiye kugira uruhare rwo kubanza gusuzuma ubutaka bagiye kugura kuko nibo nyir'imari. Iyo ufite amafaranga, ni wowe ufite ijambo rya nyuma. Ntukagure umutungo utazi neza inkomoko yawo.”

Yanaburiye abishora mu byaha nk’ibi ko ubutabera butazaborohera, ashimangira ko “ukuboko k’ubutabera kuzabageraho.” Yakomeje avuga ko nubwo aba bakekwaho bari bazi ko bari mu bikorwa bitemewe, bafashwe mu buryo budasubirwaho, kandi ko urukiko ruzakurikiza amategeko mu kubahana.

Mu gihe agaciro nyakuri k’imitungo yaba yaraguzwe cyangwa yaragurishijwe kataratangazwa neza, RIB yatangaje ko hari umutungo ubarirwa muri Miliyari 1 Frw wamaze gufatirwa, ukaba urimo ubutaka n’inzu. Aba bantu bafungiye ku sitasiyo za RIB zitandukanye zirimo Remera, Nyamirambo, Kicukiro na Kimironko, mu gihe iperereza rikomeje kuko hari abandi bagishakishwa ku bufatanye n’inzego zishinzwe ubutabera.

Ibi bikorwa by’ubwambuzi bushukana bigaragaza ko hari abantu bagerageza gukoresha uburiganya mu gucuruza umutungo w’abandi, bityo bikaba ari ubutumwa bukomeye ku banyarwanda bose: buri wese agomba gusuzuma neza inyandiko z’imitungo agura, kandi nta muntu ugomba kwiyitirira umutungo w’undi mu buryo bw’uburiganya.

RIB irasaba abanyarwanda bose gukurikiza amategeko, bakirinda kwishora mu bikorwa by’ubwambuzi bushukana cyangwa kugurisha umutungo batari ba nyirawo, kuko ubutabera buzahita bubageraho. Ibi kandi bigaragaza ubushobozi bw’inzego zishinzwe iperereza mu gukurikirana no gufata abakoze ibyaha mu buryo bwihuse, bigatuma abaturage barushaho kugira icyizere mu butabera n’umutekano w’imitungo yabo.

Uyu munsi, inkuru y’aba bantu 11 batawe muri yombi ni isomo rikomeye ku gihugu cyose, rigaragaza ko nta muntu uri hejuru y’amategeko, kandi ko ubutabera buzagera kuri bose uko bikwiye. Abanyarwanda bakangurirwa gukurikiza amategeko, gusuzuma neza ubutaka n’imitungo bagura, no gucunga neza umutungo wabo, kugira ngo hatagira uburiganya cyangwa ibyaha by’ubwambuzi bushukana bibangamira abaturage n’igihugu muri rusange.


Post a Comment

0 Comments